Dàn ý phân tích khổ thơ 5 và 6 trong bài thơ Sóng (hay nhất)

Tổng hợp Dàn ý phân tích khổ thơ 5 và 6 trong bài thơ Sóng do giainhat.vn sưu tầm và biên soạn. Qua dàn ý và các bài văn mẫu được biên soạn ngắn gọn, chi tiets, hay nhất dưới đây sẽ giúp các bạn có thêm tài liệu, các cách hành văn không giống nhau, qua đó có thể tiếp cận tác phẩm với cái nhìn đa chiều, mới mẻ hơn. Mời các bạn cùng xem!

Dàn ý phân tích khổ thơ 5 và 6 trong bài thơ Sóng – Mẫu số 1

1. Mở bài

– Giới thiệu qua tác giả Xuân Quỳnh là một gương mặt tiêu biểu của phong trào thơ trẻ chống Mĩ.

– Thơ Xuân Quỳnh là một hồn thơ rất đỗi trẻ trung, tươi mát, đầy nữ tính. Đặc điểm rực rỡ trong thơ tình yêu của Xuân Quỳnh là: Vừa khát khao một tình yêu lý tưởng, vừa hướng tới hạnh phúc thiết thực của đời thường. Tất cả những điều đấy được trình bày trong một hồn thơ giản dị, tự nhiên và hồn nhiên. Có thể nói, cùng với “Thuyền và biển”, “Thơ tình cuối mùa thu”, bài thơ “Sóng” đã kết tinh được tất cả những gì là sở trường nhất của hồn thơ Xuân Quỳnh.

2. Thân bài


– Hình tượng trung tâm và nổi trội trong bài thơ là hình tượng “Sóng”, bao trùm cả bài thơ là hình tượng: Sóng.

Sức sống và vẻ đẹp tâm hồn của thi sĩ trẻ cũng như mọi thông minh nghệ thuật trong bài thơ đều gắn liền với hình tượng sóng. Cả bài thơ là những con sóng tâm tình của một người phụ nữ được khơi dậy lúc đứng trước đại dương.

“Sóng” là một trong những hình tượng ẩn dụ, nó là sự hóa thân của cái tôi trữ tình của Xuân Quỳnh. “Sóng” và “em”, vừa hòa hợp là một, lại vừa phân đôi để soi chiếu, cộng hưởng. Tâm hồn người phụ nữ đang yêu soi vào sóng để thấy rõ lòng mình, nhờ sóng để biểu lộ những trạng thái của lòng mình.

=> Với hình tượng sóng, có thể nói Xuân Quỳnh đã tìm được một cách trình bày thật xác đáng tâm trạng của người phụ nữ trong tình yêu.

– Hình tượng sóng đã gợi ra trong cả bài thơ bằng âm điệu: Bài thơ có một âm hưởng dào dạt, nhịp nhàng, lúc sôi nổi trào dâng, lúc thì thầm sâu lắng, gợi âm hưởng của những đợt sóng triền miên, vô tận. Âm hưởng đấy được tạo dựng nên bởi thể thơ năm chữ, với những câu thơ liền mạch, từng ko ngắt nhịp, các khổ thơ được gắn kết với nhau bằng cách nối vần (“Lúc nào ta yêu nhau”… “Con sóng dưới lòng sâu”).

=> Nhịp sóng đó cũng chính là nhịp lòng của tác giả, một tâm trạng đang xao động, trào dâng, triền miên và chất chứa những khát khao, rộn rực.

– Khổ 5: Tình yêu luôn đi liền với nỗi nhớ. Tâm hồn đang yêu ở đây luôn soi vào sóng để diễn tả cái thâm thúy, rộng lớn của nỗi nhớ trong lòng mình, nó choán đầy cả tầng sâu và bề rộng, nó chiếm lĩnh trọn cả thời kì, cả ngày lẫn đêm:

Con sóng dưới lòng sâu

Ngày đêm ko ngủ được

– Sóng như nỗi lòng của người con gái vậy: “Lòng em nhớ tới anh – Cả trong mơ còn thức” => Em “thức” cả trong mơ => Nỗi nhớ ko chỉ chiếm lĩnh ý thức nhưng mà còn thấm sâu vào tiềm thức.

– Khổ 6: Tình yêu rất sôi nổi, nồng nhiệt của Xuân Quỳnh cũng lại là một tình yêu thật tâm và trong sáng, một tình yêu yêu cầu sự gắn bó thủy chung. Như mọi con sóng dù “muôn vời cách trở” nhưng vẫn hướng vào bờ và nhất mực tới bờ, thì lòng em cũng thế:

Dẫu xuôi về phương Bắc

Hướng về anh – một phương

=> Đứng trước biển, cũng là đối diện với sự vô cùng vô tận của ko gian, sự vô thủy vô chung của thời kì và thấy đời người thật ngắn ngủi… Xuân Quỳnh muốn được có mặt mãi trên cõi đời này. Để được sống, được bất tử trong tình yêu. Sống trong tình yêu là hạnh phúc, là khát vọng vĩnh hằng.

=> Bài thơ kết thúc, nhưng những con sóng trong trái tim say đắm của Xuân Quỳnh vẫn cồn cào trong ngực, trong lồng ngực của những lứa đôi yêu nhau… Con sóng tình yêu ko bao giờ ngừng nghỉ. Mãi mãi dào dạt, “bổi hổi trong ngực trẻ”.

3. Kết bài

– Khẳng định hình tượng sóng đã làm cho bài thơ thành công.

– Tình yêu xoành xoạch quan trọng với cuộc sống của mỗi con người, mỗi chúng ta người nào cũng có quyền yêu và được yêu. Và tình yêu của tuổi xanh là tình yêu mãnh liệt và xúc cảm trong sáng nhất.

Dàn ý phân tích khổ thơ 5 và 6 trong bài thơ Sóng – Mẫu số 2

1. Khổ thơ thứ nhất bằng thủ pháp nhân hóa và ẩn dụ, thi sĩ mang tới cho nguời đọc nỗi nhớ của sóng về bờ đồng thời cũng là nỗi nhớ của em về anh.

* Nỗi nhớ vốn là sự sống của tình yêu, là chất men say đánh thức trái tim của tuổi xanh. Vì vậy, đây là một khổ thơ đặc thù nhất trong bài thơ “Sóng” vì chỉ nó có sáu câu. Phải chăng nỗi nhớ quá lớn lao ko thể chứa đựng nổi trong bốn câu chật hẹp thông thường nên Xuân Quỳnh đã kéo dài thêm để có đủ tiếng nói để diễn tả lòng mình.

– Bốn câu đầu là nỗi nhớ của sóng về bờ. Nỗi nhớ của sóng tràn trề khắp mọi ko gian, thời kì.

Con sóng dưới lòng sâu

Con sóng trên mặt nước

Ôi con sóng nhớ bờ

Ngày đêm ko ngủ được

+ Hai câu thơ đầu với hình thức lặp cấu trúc quyện hòa cùng nghệ thuật đối “dưới lòng sâu” – “trên mặt nước” tạo nên sự điệp trùng của những con sóng với nhiều dạng thức không giống nhau.

++ Điệp ngữ “con sóng” rồi lại “con sóng” làm nhịp thơ trở thành lập cập, gấp gáp. Sóng biển như đang dồn dập, trào dâng, triền miên vỗ bờ.

++ Sóng ko chỉ “dữ dội – dịu êm”; “ồn ĩ – lặng lẽ” nhưng mà sóng còn hiện diện “dưới lòng sâu” (sóng ngầm – ko gian chiều sâu), “trên mặt nước” (sóng nổi – ko gian chiều rộng). Có con sóng nhớ nhung dữ dội tung bọt trắng xóa trên mặt biển ngày đêm gào thét cùng đại dương; nhưng cũng có con sóng ngầm dưới lòng sâu cồn cào da diết. Đó cũng là nỗi nhớ của sóng, của em vừa có chiều sâu vừa có chiều rộng.

+ Nỗi nhớ của sóng ko chỉ tràn trề khắp ko gian nhưng mà còn tràn trề khắp thời kì “ngày – đêm”:

Ôi con sóng nhớ bờ

Ngày đêm ko ngủ được

++ Từ “ôi” như tiếng thốt ngỡ ngàng lúc bắt gặp sự tương đồng kỳ diệu giữa một bên là hiện tượng tự nhiên kỳ thú và một bên là trái tim người phụ nữ đang rộn rực mến thương, nhung nhớ.

++ Phép nhân hoá “Ôi con sóng nhớ bờ” – gợi lên thật sinh động hình ảnh những con sóng biển ngày đêm cuống quýt xô nhau vào bờ như nỗi nhớ rộng lớn từ khơi xa tìm về bến đợi.

++ Sóng nhớ bờ tới độ “ngày đêm ko ngủ được”. Ko ngủ được là vì sóng ko biết ngủ, vì nếu ngủ sóng sẽ ko còn là nó nữa. Và cũng bởi, ko ngủ được là vì thao thức, vì khát khao được gặp bờ.

– Hai câu thơ cuối là lúc nhưng mà hình tượng “em” xuất hiện với nỗi lòng nồng nàn, băn khoăn, canh cánh, thao thức, nhớ nhung:

Lòng em nhớ tới anh

Cả trong mơ còn thức

+ Chữ “Lòng” là từ ngữ bộc lộ sự thật tâm, là tiếng nói sâu thẳm của tâm hồn. “Lòng” là chốn sâu kín nhất của tâm hồn con người nhất lại là tâm hồn người phụ nữ. Lòng là kết tinh của tình cảm được chưng cất trong một thời kì dài, đã được thử thách qua năm tháng. Vì vậy tấm lòng đấy ko chút nông cạn nhưng mà đã là gan, là ruột của người phụ nữ rồi. Cho nên lúc nói “Lòng em nhớ tới anh” dường như Xuân Quỳnh đã dốc hết cả nỗi lòng mình để nghiêng hết về phương anh.

+ Nếu sóng nhớ bờ thì em nhớ anh. Nỗi nhớ vốn là quy luật của tình yêu muôn thuở. Nỗi nhớ ko chỉ có mặt trong thời kì được ý thức (lúc chưa ngủ) nhưng mà còn gắn với tiềm thức – thời kì trong mơ (thao thức cả trong mơ). Tương tự có thể nói đây là một nỗi nhớ túc trực trong trái tim của người phụ nữ lúc yêu. Hình tượng thơ cho thấy những khát khao mãnh liệt của người phụ nữ: sóng khát khao được có bờ – em khát khao được có anh.

2. Khổ thơ thứ hai là tiếng nói trình bày sự thủy chung của người con gái trong tình yêu:

Nơi nào em cũng nghĩ

Hướng về anh một phương

– Hai câu đầu với cặp từ “dẫu” liên kết phép điệp cấu trúc đã tạo nên một điều kiện thử thách – thử thách lòng dũng cảm, thử thách sự thủy chung:

Dẫu xuôi về phương Bắc

Dẫu ngược về phương Nam

+ Cặp động từ “xuôi”, “ngược” nếu tách ra thì nó chỉ là những động từ chỉ hoạt động thông thường. Nhưng nếu ghép lại ta sẽ được những từ ngữ như: “xuôi ngược”, “xuôi ngược”, hay “xuôi nam”, “ngược bắc”. Lúc đấy những động từ đấy sẽ phát huy ý nghĩa chỉ sự vất vả, truân chuyên, nặng nhọc, gian nan của con người trong hành trình nhọc nhằn của đời mình.

+ Nam – Bắc là khoảng cách địa lý xa xôi, cách trở, vốn là khó khăn, trở ngại lớn nhất trong tình yêu. Ở đây, Xuân Quỳnh viết trái lại cách hiểu thông thường ở cụm từ “xuôi bắc” – “ngược nam” phải chăng qua đó thi sĩ đã hé lộ những trắc trở trái ngang, những trắc trở, thử thách của mình. Ý thơ qua đó đã gợi một quyết tâm lớn của người phụ nữ: với em, khó khăn, thử thách càng lớn thì sự thủy chung và tình yêu em dành cho anh lại càng cao.

– Hai câu sau như một sự khẳng định, một lời thề thủy chung:

“Nơi nào em cũng nghĩ

Hướng về anh – một phương”

+ Hai chữ “nơi nào” gợi lên ko gian vô cùng. Nỗi nhớ, tình yêu em dành cho anh hiện diện ở mọi ko gian, mọi lúc, mọi nơi. “Nghĩ” là trạng thái lý trí gợi sự day dứt, ám ảnh túc trực. Nếu “nhớ” chỉ là bỗng nhiên, thì “nghĩ” là tình cảm trằn trọc, suy tư thâm thúy, chín chắn. “Nghĩ” ko chỉ là nhớ nhưng mà còn là âu lo, lo lắng, khắc khoải vì người mình yêu.

+ “Hướng về anh” là đã toàn tâm, toàn ý; còn “một phương” thì nơi em hướng về là bất di bất dịch. Đất trời có bốn phương tám hướng nhưng trong vũ trụ tình yêu thì em chỉ có một phương duy nhất để trở lại – đó chính là phương anh – bờ bến hạnh phúc của em.

3. Nghệ thuật 

Thành công của đoạn thơ là nhờ vào một số thủ pháp nghệ thuật: Thể thơ năm chữ giàu nhịp độ rất thích hợp để diễn tả nhịp sóng và nhịp lòng. Sử dụng nhiều giải pháp tu từ: Ẩn dụ, nhân hóa, đối lập, lặp cấu trúc… Tiếng nói thơ mộc mạc, giản dị, nhưng cũng ko kém phần tinh tế. Cách xây dựng hai hình tượng song hành: sóng và em lạ mắt. Sóng vừa là sóng biển vừa là sóng lòng của người phụ nữ đang yêu. Giọng thơ lúc dạt dào sôi nổi, lúc thắm thiết dịu dàng, trẻ trung.

Phân tích khổ thơ 5 và 6 trong bài thơ Sóng – Bài mẫu


     Xuân Quỳnh là một nữ thi sĩ có phong cách nghệ thuật lạ mắt. Những sáng tác của thi sĩ vừa mang nét mạnh mẽ, táo tợn lại vừa thắm thiết, thiết tha. Xuân Quỳnh đã đóng góp cho nền thơ Việt Nam rất nhiều tập thơ hay và ý nghĩa. Trong đó phải kể tới các tập thơ: Hoa dọc hào chiến đấu (1968), Sân ga chiều em đi (1984)… Bài thơ “Sóng” là một trong những bài thơ hay và rực rỡ nhất.

     “Sóng” được Xuân Quỳnh sáng tác vào năm 1967 trong những ngày kháng chiến chống Mỹ đang diễn ra thảm khốc. Bài thơ nhằm bộc bạch nỗi nhớ nhung và khát vọng trong tình yêu của người phụ nữ. Đó cũng là những tình cảm xinh xắn nhằm trao tặng cho người mình yêu. Điều đó được trình bày rõ ràng nhất trong hai khổ thơ năm và sáu của bài thơ:

Con sóng dưới lòng sâu

Con sóng trên mặt nước

Ôi con sóng nhớ bờ

Ngày đêm ko ngủ được

Lòng em nhớ tới anh

Cả trong mơ còn thức

Dẫu xuôi về phương Bắc

Dẫu ngược về phương Nam

Nơi nào em cũng nghĩ

Hướng về anh – một phương

     Nói về tình yêu có rất nhiều thi sĩ lấy những hình ảnh không giống nhau để biểu tượng cho thứ tình cảm đấy và Xuân Quỳnh đã lựa chọn hình tượng “sóng” để biểu thị cho tình yêu xuyên suốt trong bài thơ. Sóng là hiện thân cho tình yêu, cho người con gái đang yêu. Sóng cũng mang tới nhiều cung bậc xúc cảm cho người đọc. Hình tượng sóng trong hiện thực nhưng mà chúng ta thường thấy nó cũng tương tự, có rất nhiều những trạng thái không giống nhau, thậm chí là đối ngược nhau như: “Dữ dội và dịu êm/ Ồn ĩ và lặng lẽ”. Nhờ vào những liên tưởng về hình tượng con sóng nhưng mà chúng ta thấy được những đặc trưng của tình yêu lứa đôi nhưng mà được biểu lộ chủ yếu bằng nỗi nhớ:

Con sóng dưới lòng sâu

Con sóng trên mặt nước

Ôi con sóng nhớ bờ

     Bằng việc lặp lại hai lần từ “con sóng” và đi kèm với nó là những vị trí không giống nhau. “Sóng trên mặt nước” là con sóng ở bề nổi bên trên nhưng mà người ta có thể dễ dàng thấy được còn sóng dưới lòng sâu là những con sống ngầm dưới mặt nước ta khó lòng có thể biết được. Như ta đã biết sóng là biểu tượng cho tình yêu, cho nỗi nhớ. Trong tình yêu, lúc người ta xa cách nhau thường đem lại sự nhớ nhung tha thiết. Có những người đem nỗi nhớ nhung đó giấu trong lòng, ko thổ lộ với người nào và cũng có những người họ bộc bạch, biểu lộ nỗi nhớ đó ra bên ngoài. Chúng ta có thể dễ dàng thấy được sóng là một hình ảnh súc tích, gợi tả, gợi cảm và cũng là nét rực rỡ trong phong cách nghệ thuật của Xuân Quỳnh.

     Sóng là hình ảnh biểu tượng trạng thái bất ổn định của tình yêu. Xuân Quỳnh đã bộc bạch nỗi nhớ trong tình yêu bằng hình ảnh ẩn dụ, tượng trưng “Ôi con sóng nhớ bờ”, “sóng” còn là biểu tượng cho người con gái trong tình yêu lúc nhớ về người đàn ông đó là “bờ”. “Sóng” và “bờ” là hai hình ảnh sóng đôi nhau ngoài đời thực, con “sóng” dù có đi xa tới mấy cũng trở về với “bờ”. Lúc rời xa nhau thì sự nhớ nhung lại trỗi dậy mạnh mẽ tới nỗi “Ngày đêm ko ngủ được”. Nỗi nhớ túc trực trở thành sự thao thức tới nỗi ko ngủ. Tới đây ta có thể thấy được sự thân thuộc nhưng mà những người nào đã và đang yêu đều từng trải qua. Ko chỉ sử dụng hình ảnh ẩn dụ nhưng mà Xuân Quỳnh còn biểu lộ trực tiếp:

Lòng em nhớ tới anh

Cả trong mơ còn thức

     Từ “sóng” với “bờ” đã chuyển sang thành “anh” với “em”. Anh với em giống với con sóng và bờ kia, cũng chứa đựng những cung bậc xúc cảm tương tự đó là nỗi nhớ trong em cũng ko thua kém gì với sóng. Nếu như “sóng” ngày đêm ko ngủ, thao thức thì em ở một cấp độ cao hơn đó là thức ở chính trong giấc mơ của mình. Ý nói rằng dù thức hay ngủ thì nỗi nhớ vẫn xâm chiếm. Nỗi nhớ đấy còn được nhấn mạnh hơn nữa trong bốn câu tiếp theo:

Dẫu xuôi về phương Bắc

Dẫu ngược về phương Nam

Nơi nào em cũng nghĩ

Hướng về anh – một phương

     Tác giả đã sử dụng phép đối lập giữa “Bắc và Nam”, giữa “xuôi và ngược” để trình bày nỗi nhớ và tình yêu tha thiết của cô gái với chàng trai. Thông thường người ta thường nói “xuôi Nam”, “ngược Bắc” nhưng Xuân Quỳnh đã nói trái lại qua đó cho thấy tình yêu ko theo một quy luật chủ thể, có thể đi trái lại với thực tiễn. Có thể nói dù ở bất kỳ đâu, dù có muôn vàn những trắc trở, cách trở thì người con gái đấy vẫn thủy chung, son sắt một lòng với người mình mến thương.

     Đoạn thơ trình bày những tâm tình xao xuyến, trằn trọc đi kèm với những nồng nhiệt say mê của người con gái trong tình yêu. Qua đó cũng trình bày nỗi khát vọng tình yêu, khát khao được mến thương được nếm trải những cung bậc tình yêu trong cuộc sống của thi sĩ.

Tương tự, giainhat.vn đã vừa phân phối những dàn ý cơ bản cũng như một số bài văn mẫu hay phân tích khổ thơ 5 và 6 trong bài thơ Sóng để các em tham khảo và có thể tự viết được một bài văn mẫu hoàn chỉnh. Chúc các em học tốt môn Ngữ Văn !

Đăng bởi: giainhat.vn

Phân mục: Lớp 12, Ngữ Văn 12

Hình Ảnh về: Dàn ý phân tích khổ thơ 5 và 6 trong bài thơ Sóng

(hay nhất)

Video về: Dàn ý phân tích khổ thơ 5 và 6 trong bài thơ Sóng

(hay nhất)

Wiki về Dàn ý phân tích khổ thơ 5 và 6 trong bài thơ Sóng

(hay nhất)

Dàn ý phân tích khổ thơ 5 và 6 trong bài thơ Sóng

(hay nhất) -

Tổng hợp Dàn ý phân tích khổ thơ 5 và 6 trong bài thơ Sóng do giainhat.vn sưu tầm và biên soạn. Qua dàn ý và các bài văn mẫu được biên soạn ngắn gọn, chi tiets, hay nhất dưới đây sẽ giúp các bạn có thêm tài liệu, các cách hành văn không giống nhau, qua đó có thể tiếp cận tác phẩm với cái nhìn đa chiều, mới mẻ hơn. Mời các bạn cùng xem!

Dàn ý phân tích khổ thơ 5 và 6 trong bài thơ Sóng – Mẫu số 1

1. Mở bài

– Giới thiệu qua tác giả Xuân Quỳnh là một gương mặt tiêu biểu của phong trào thơ trẻ chống Mĩ.

– Thơ Xuân Quỳnh là một hồn thơ rất đỗi trẻ trung, tươi mát, đầy nữ tính. Đặc điểm rực rỡ trong thơ tình yêu của Xuân Quỳnh là: Vừa khát khao một tình yêu lý tưởng, vừa hướng tới hạnh phúc thiết thực của đời thường. Tất cả những điều đấy được trình bày trong một hồn thơ giản dị, tự nhiên và hồn nhiên. Có thể nói, cùng với “Thuyền và biển”, “Thơ tình cuối mùa thu”, bài thơ “Sóng” đã kết tinh được tất cả những gì là sở trường nhất của hồn thơ Xuân Quỳnh.

2. Thân bài


– Hình tượng trung tâm và nổi trội trong bài thơ là hình tượng “Sóng”, bao trùm cả bài thơ là hình tượng: Sóng.

Sức sống và vẻ đẹp tâm hồn của thi sĩ trẻ cũng như mọi thông minh nghệ thuật trong bài thơ đều gắn liền với hình tượng sóng. Cả bài thơ là những con sóng tâm tình của một người phụ nữ được khơi dậy lúc đứng trước đại dương.

“Sóng” là một trong những hình tượng ẩn dụ, nó là sự hóa thân của cái tôi trữ tình của Xuân Quỳnh. “Sóng” và “em”, vừa hòa hợp là một, lại vừa phân đôi để soi chiếu, cộng hưởng. Tâm hồn người phụ nữ đang yêu soi vào sóng để thấy rõ lòng mình, nhờ sóng để biểu lộ những trạng thái của lòng mình.

=> Với hình tượng sóng, có thể nói Xuân Quỳnh đã tìm được một cách trình bày thật xác đáng tâm trạng của người phụ nữ trong tình yêu.

– Hình tượng sóng đã gợi ra trong cả bài thơ bằng âm điệu: Bài thơ có một âm hưởng dào dạt, nhịp nhàng, lúc sôi nổi trào dâng, lúc thì thầm sâu lắng, gợi âm hưởng của những đợt sóng triền miên, vô tận. Âm hưởng đấy được tạo dựng nên bởi thể thơ năm chữ, với những câu thơ liền mạch, từng ko ngắt nhịp, các khổ thơ được gắn kết với nhau bằng cách nối vần (“Lúc nào ta yêu nhau”… “Con sóng dưới lòng sâu”).

=> Nhịp sóng đó cũng chính là nhịp lòng của tác giả, một tâm trạng đang xao động, trào dâng, triền miên và chất chứa những khát khao, rộn rực.

– Khổ 5: Tình yêu luôn đi liền với nỗi nhớ. Tâm hồn đang yêu ở đây luôn soi vào sóng để diễn tả cái thâm thúy, rộng lớn của nỗi nhớ trong lòng mình, nó choán đầy cả tầng sâu và bề rộng, nó chiếm lĩnh trọn cả thời kì, cả ngày lẫn đêm:

Con sóng dưới lòng sâu

Ngày đêm ko ngủ được

– Sóng như nỗi lòng của người con gái vậy: “Lòng em nhớ tới anh – Cả trong mơ còn thức” => Em “thức” cả trong mơ => Nỗi nhớ ko chỉ chiếm lĩnh ý thức nhưng mà còn thấm sâu vào tiềm thức.

– Khổ 6: Tình yêu rất sôi nổi, nồng nhiệt của Xuân Quỳnh cũng lại là một tình yêu thật tâm và trong sáng, một tình yêu yêu cầu sự gắn bó thủy chung. Như mọi con sóng dù “muôn vời cách trở” nhưng vẫn hướng vào bờ và nhất mực tới bờ, thì lòng em cũng thế:

Dẫu xuôi về phương Bắc

Hướng về anh – một phương

=> Đứng trước biển, cũng là đối diện với sự vô cùng vô tận của ko gian, sự vô thủy vô chung của thời kì và thấy đời người thật ngắn ngủi… Xuân Quỳnh muốn được có mặt mãi trên cõi đời này. Để được sống, được bất tử trong tình yêu. Sống trong tình yêu là hạnh phúc, là khát vọng vĩnh hằng.

=> Bài thơ kết thúc, nhưng những con sóng trong trái tim say đắm của Xuân Quỳnh vẫn cồn cào trong ngực, trong lồng ngực của những lứa đôi yêu nhau… Con sóng tình yêu ko bao giờ ngừng nghỉ. Mãi mãi dào dạt, “bổi hổi trong ngực trẻ”.

3. Kết bài

– Khẳng định hình tượng sóng đã làm cho bài thơ thành công.

– Tình yêu xoành xoạch quan trọng với cuộc sống của mỗi con người, mỗi chúng ta người nào cũng có quyền yêu và được yêu. Và tình yêu của tuổi xanh là tình yêu mãnh liệt và xúc cảm trong sáng nhất.

Dàn ý phân tích khổ thơ 5 và 6 trong bài thơ Sóng – Mẫu số 2

1. Khổ thơ thứ nhất bằng thủ pháp nhân hóa và ẩn dụ, thi sĩ mang tới cho nguời đọc nỗi nhớ của sóng về bờ đồng thời cũng là nỗi nhớ của em về anh.

* Nỗi nhớ vốn là sự sống của tình yêu, là chất men say đánh thức trái tim của tuổi xanh. Vì vậy, đây là một khổ thơ đặc thù nhất trong bài thơ “Sóng” vì chỉ nó có sáu câu. Phải chăng nỗi nhớ quá lớn lao ko thể chứa đựng nổi trong bốn câu chật hẹp thông thường nên Xuân Quỳnh đã kéo dài thêm để có đủ tiếng nói để diễn tả lòng mình.

– Bốn câu đầu là nỗi nhớ của sóng về bờ. Nỗi nhớ của sóng tràn trề khắp mọi ko gian, thời kì.

Con sóng dưới lòng sâu

Con sóng trên mặt nước

Ôi con sóng nhớ bờ

Ngày đêm ko ngủ được

+ Hai câu thơ đầu với hình thức lặp cấu trúc quyện hòa cùng nghệ thuật đối “dưới lòng sâu” – “trên mặt nước” tạo nên sự điệp trùng của những con sóng với nhiều dạng thức không giống nhau.

++ Điệp ngữ “con sóng” rồi lại “con sóng” làm nhịp thơ trở thành lập cập, gấp gáp. Sóng biển như đang dồn dập, trào dâng, triền miên vỗ bờ.

++ Sóng ko chỉ “dữ dội – dịu êm”; “ồn ĩ – lặng lẽ” nhưng mà sóng còn hiện diện “dưới lòng sâu” (sóng ngầm – ko gian chiều sâu), “trên mặt nước” (sóng nổi – ko gian chiều rộng). Có con sóng nhớ nhung dữ dội tung bọt trắng xóa trên mặt biển ngày đêm gào thét cùng đại dương; nhưng cũng có con sóng ngầm dưới lòng sâu cồn cào da diết. Đó cũng là nỗi nhớ của sóng, của em vừa có chiều sâu vừa có chiều rộng.

+ Nỗi nhớ của sóng ko chỉ tràn trề khắp ko gian nhưng mà còn tràn trề khắp thời kì “ngày – đêm”:

Ôi con sóng nhớ bờ

Ngày đêm ko ngủ được

++ Từ “ôi” như tiếng thốt ngỡ ngàng lúc bắt gặp sự tương đồng kỳ diệu giữa một bên là hiện tượng tự nhiên kỳ thú và một bên là trái tim người phụ nữ đang rộn rực mến thương, nhung nhớ.

++ Phép nhân hoá “Ôi con sóng nhớ bờ” – gợi lên thật sinh động hình ảnh những con sóng biển ngày đêm cuống quýt xô nhau vào bờ như nỗi nhớ rộng lớn từ khơi xa tìm về bến đợi.

++ Sóng nhớ bờ tới độ “ngày đêm ko ngủ được”. Ko ngủ được là vì sóng ko biết ngủ, vì nếu ngủ sóng sẽ ko còn là nó nữa. Và cũng bởi, ko ngủ được là vì thao thức, vì khát khao được gặp bờ.

– Hai câu thơ cuối là lúc nhưng mà hình tượng “em” xuất hiện với nỗi lòng nồng nàn, băn khoăn, canh cánh, thao thức, nhớ nhung:

Lòng em nhớ tới anh

Cả trong mơ còn thức

+ Chữ “Lòng” là từ ngữ bộc lộ sự thật tâm, là tiếng nói sâu thẳm của tâm hồn. “Lòng” là chốn sâu kín nhất của tâm hồn con người nhất lại là tâm hồn người phụ nữ. Lòng là kết tinh của tình cảm được chưng cất trong một thời kì dài, đã được thử thách qua năm tháng. Vì vậy tấm lòng đấy ko chút nông cạn nhưng mà đã là gan, là ruột của người phụ nữ rồi. Cho nên lúc nói “Lòng em nhớ tới anh” dường như Xuân Quỳnh đã dốc hết cả nỗi lòng mình để nghiêng hết về phương anh.

+ Nếu sóng nhớ bờ thì em nhớ anh. Nỗi nhớ vốn là quy luật của tình yêu muôn thuở. Nỗi nhớ ko chỉ có mặt trong thời kì được ý thức (lúc chưa ngủ) nhưng mà còn gắn với tiềm thức – thời kì trong mơ (thao thức cả trong mơ). Tương tự có thể nói đây là một nỗi nhớ túc trực trong trái tim của người phụ nữ lúc yêu. Hình tượng thơ cho thấy những khát khao mãnh liệt của người phụ nữ: sóng khát khao được có bờ – em khát khao được có anh.

2. Khổ thơ thứ hai là tiếng nói trình bày sự thủy chung của người con gái trong tình yêu:

Nơi nào em cũng nghĩ

Hướng về anh một phương

– Hai câu đầu với cặp từ “dẫu” liên kết phép điệp cấu trúc đã tạo nên một điều kiện thử thách – thử thách lòng dũng cảm, thử thách sự thủy chung:

Dẫu xuôi về phương Bắc

Dẫu ngược về phương Nam

+ Cặp động từ “xuôi”, “ngược” nếu tách ra thì nó chỉ là những động từ chỉ hoạt động thông thường. Nhưng nếu ghép lại ta sẽ được những từ ngữ như: “xuôi ngược”, “xuôi ngược”, hay “xuôi nam”, “ngược bắc”. Lúc đấy những động từ đấy sẽ phát huy ý nghĩa chỉ sự vất vả, truân chuyên, nặng nhọc, gian nan của con người trong hành trình nhọc nhằn của đời mình.

+ Nam – Bắc là khoảng cách địa lý xa xôi, cách trở, vốn là khó khăn, trở ngại lớn nhất trong tình yêu. Ở đây, Xuân Quỳnh viết trái lại cách hiểu thông thường ở cụm từ “xuôi bắc” – “ngược nam” phải chăng qua đó thi sĩ đã hé lộ những trắc trở trái ngang, những trắc trở, thử thách của mình. Ý thơ qua đó đã gợi một quyết tâm lớn của người phụ nữ: với em, khó khăn, thử thách càng lớn thì sự thủy chung và tình yêu em dành cho anh lại càng cao.

– Hai câu sau như một sự khẳng định, một lời thề thủy chung:

“Nơi nào em cũng nghĩ

Hướng về anh – một phương”

+ Hai chữ “nơi nào” gợi lên ko gian vô cùng. Nỗi nhớ, tình yêu em dành cho anh hiện diện ở mọi ko gian, mọi lúc, mọi nơi. “Nghĩ” là trạng thái lý trí gợi sự day dứt, ám ảnh túc trực. Nếu “nhớ” chỉ là bỗng nhiên, thì “nghĩ” là tình cảm trằn trọc, suy tư thâm thúy, chín chắn. “Nghĩ” ko chỉ là nhớ nhưng mà còn là âu lo, lo lắng, khắc khoải vì người mình yêu.

+ “Hướng về anh” là đã toàn tâm, toàn ý; còn “một phương” thì nơi em hướng về là bất di bất dịch. Đất trời có bốn phương tám hướng nhưng trong vũ trụ tình yêu thì em chỉ có một phương duy nhất để trở lại – đó chính là phương anh – bờ bến hạnh phúc của em.

3. Nghệ thuật 

Thành công của đoạn thơ là nhờ vào một số thủ pháp nghệ thuật: Thể thơ năm chữ giàu nhịp độ rất thích hợp để diễn tả nhịp sóng và nhịp lòng. Sử dụng nhiều giải pháp tu từ: Ẩn dụ, nhân hóa, đối lập, lặp cấu trúc… Tiếng nói thơ mộc mạc, giản dị, nhưng cũng ko kém phần tinh tế. Cách xây dựng hai hình tượng song hành: sóng và em lạ mắt. Sóng vừa là sóng biển vừa là sóng lòng của người phụ nữ đang yêu. Giọng thơ lúc dạt dào sôi nổi, lúc thắm thiết dịu dàng, trẻ trung.

Phân tích khổ thơ 5 và 6 trong bài thơ Sóng – Bài mẫu


     Xuân Quỳnh là một nữ thi sĩ có phong cách nghệ thuật lạ mắt. Những sáng tác của thi sĩ vừa mang nét mạnh mẽ, táo tợn lại vừa thắm thiết, thiết tha. Xuân Quỳnh đã đóng góp cho nền thơ Việt Nam rất nhiều tập thơ hay và ý nghĩa. Trong đó phải kể tới các tập thơ: Hoa dọc hào chiến đấu (1968), Sân ga chiều em đi (1984)… Bài thơ “Sóng” là một trong những bài thơ hay và rực rỡ nhất.

     “Sóng” được Xuân Quỳnh sáng tác vào năm 1967 trong những ngày kháng chiến chống Mỹ đang diễn ra thảm khốc. Bài thơ nhằm bộc bạch nỗi nhớ nhung và khát vọng trong tình yêu của người phụ nữ. Đó cũng là những tình cảm xinh xắn nhằm trao tặng cho người mình yêu. Điều đó được trình bày rõ ràng nhất trong hai khổ thơ năm và sáu của bài thơ:

Con sóng dưới lòng sâu

Con sóng trên mặt nước

Ôi con sóng nhớ bờ

Ngày đêm ko ngủ được

Lòng em nhớ tới anh

Cả trong mơ còn thức

Dẫu xuôi về phương Bắc

Dẫu ngược về phương Nam

Nơi nào em cũng nghĩ

Hướng về anh – một phương

     Nói về tình yêu có rất nhiều thi sĩ lấy những hình ảnh không giống nhau để biểu tượng cho thứ tình cảm đấy và Xuân Quỳnh đã lựa chọn hình tượng “sóng” để biểu thị cho tình yêu xuyên suốt trong bài thơ. Sóng là hiện thân cho tình yêu, cho người con gái đang yêu. Sóng cũng mang tới nhiều cung bậc xúc cảm cho người đọc. Hình tượng sóng trong hiện thực nhưng mà chúng ta thường thấy nó cũng tương tự, có rất nhiều những trạng thái không giống nhau, thậm chí là đối ngược nhau như: “Dữ dội và dịu êm/ Ồn ĩ và lặng lẽ”. Nhờ vào những liên tưởng về hình tượng con sóng nhưng mà chúng ta thấy được những đặc trưng của tình yêu lứa đôi nhưng mà được biểu lộ chủ yếu bằng nỗi nhớ:

Con sóng dưới lòng sâu

Con sóng trên mặt nước

Ôi con sóng nhớ bờ

     Bằng việc lặp lại hai lần từ “con sóng” và đi kèm với nó là những vị trí không giống nhau. “Sóng trên mặt nước” là con sóng ở bề nổi bên trên nhưng mà người ta có thể dễ dàng thấy được còn sóng dưới lòng sâu là những con sống ngầm dưới mặt nước ta khó lòng có thể biết được. Như ta đã biết sóng là biểu tượng cho tình yêu, cho nỗi nhớ. Trong tình yêu, lúc người ta xa cách nhau thường đem lại sự nhớ nhung tha thiết. Có những người đem nỗi nhớ nhung đó giấu trong lòng, ko thổ lộ với người nào và cũng có những người họ bộc bạch, biểu lộ nỗi nhớ đó ra bên ngoài. Chúng ta có thể dễ dàng thấy được sóng là một hình ảnh súc tích, gợi tả, gợi cảm và cũng là nét rực rỡ trong phong cách nghệ thuật của Xuân Quỳnh.

     Sóng là hình ảnh biểu tượng trạng thái bất ổn định của tình yêu. Xuân Quỳnh đã bộc bạch nỗi nhớ trong tình yêu bằng hình ảnh ẩn dụ, tượng trưng “Ôi con sóng nhớ bờ”, “sóng” còn là biểu tượng cho người con gái trong tình yêu lúc nhớ về người đàn ông đó là “bờ”. “Sóng” và “bờ” là hai hình ảnh sóng đôi nhau ngoài đời thực, con “sóng” dù có đi xa tới mấy cũng trở về với “bờ”. Lúc rời xa nhau thì sự nhớ nhung lại trỗi dậy mạnh mẽ tới nỗi “Ngày đêm ko ngủ được”. Nỗi nhớ túc trực trở thành sự thao thức tới nỗi ko ngủ. Tới đây ta có thể thấy được sự thân thuộc nhưng mà những người nào đã và đang yêu đều từng trải qua. Ko chỉ sử dụng hình ảnh ẩn dụ nhưng mà Xuân Quỳnh còn biểu lộ trực tiếp:

Lòng em nhớ tới anh

Cả trong mơ còn thức

     Từ “sóng” với “bờ” đã chuyển sang thành “anh” với “em”. Anh với em giống với con sóng và bờ kia, cũng chứa đựng những cung bậc xúc cảm tương tự đó là nỗi nhớ trong em cũng ko thua kém gì với sóng. Nếu như “sóng” ngày đêm ko ngủ, thao thức thì em ở một cấp độ cao hơn đó là thức ở chính trong giấc mơ của mình. Ý nói rằng dù thức hay ngủ thì nỗi nhớ vẫn xâm chiếm. Nỗi nhớ đấy còn được nhấn mạnh hơn nữa trong bốn câu tiếp theo:

Dẫu xuôi về phương Bắc

Dẫu ngược về phương Nam

Nơi nào em cũng nghĩ

Hướng về anh – một phương

     Tác giả đã sử dụng phép đối lập giữa “Bắc và Nam”, giữa “xuôi và ngược” để trình bày nỗi nhớ và tình yêu tha thiết của cô gái với chàng trai. Thông thường người ta thường nói “xuôi Nam”, “ngược Bắc” nhưng Xuân Quỳnh đã nói trái lại qua đó cho thấy tình yêu ko theo một quy luật chủ thể, có thể đi trái lại với thực tiễn. Có thể nói dù ở bất kỳ đâu, dù có muôn vàn những trắc trở, cách trở thì người con gái đấy vẫn thủy chung, son sắt một lòng với người mình mến thương.

     Đoạn thơ trình bày những tâm tình xao xuyến, trằn trọc đi kèm với những nồng nhiệt say mê của người con gái trong tình yêu. Qua đó cũng trình bày nỗi khát vọng tình yêu, khát khao được mến thương được nếm trải những cung bậc tình yêu trong cuộc sống của thi sĩ.

Tương tự, giainhat.vn đã vừa phân phối những dàn ý cơ bản cũng như một số bài văn mẫu hay phân tích khổ thơ 5 và 6 trong bài thơ Sóng để các em tham khảo và có thể tự viết được một bài văn mẫu hoàn chỉnh. Chúc các em học tốt môn Ngữ Văn !

Đăng bởi: giainhat.vn

Phân mục: Lớp 12, Ngữ Văn 12

[rule_{ruleNumber}]

Source: giainhat.vn
Categories: Giáo dục

Viết một bình luận