Cảm nhận khổ thơ thứ 5 bài thơ Tiếng hát con tàu (hay nhất)

Tham khảo Dàn ý cảm nhận khổ thơ thứ 5 bài thơ Tiếng hát con tàu, tổng hợp đầy đủ dàn ý chung và những bài văn cảm nhận ngắn gọn, cụ thể, hay nhất. Qua các bài văn mẫu sẽ giúp các bạn hiểu rõ hơn về tác phẩm, cùng tham khảo nhé!

Dàn ý cảm nhận khổ thơ thứ 5 bài thơ Tiếng hát con tàu

1. Mở bài

– Giới thiệu về tác phẩm và tác giả Chế Lan Viên

– Giới thiệu về khổ thơ thứ năm trong tác phẩm Tác hát con tàu.

2. Thân bài


– Khổ 5 là niềm hạnh phúc lúc nhân vật trữ tình được trở lại với nhân dân.

– Phân tích:

+ Chế Lan Viên đã đặt ở đầu khổ thơ này một tiền giả thiết, ông dùng hai từ “gặp lại”: xác định mối quan hệ của nhân vật trữ tình với nhân dân, trình bày những tình cảm thân thiện, mến thương.

+ Thi sĩ xưng là “con” với nhân dân: Bởi ông tự nhận mình là đứa con được “mẹ” nhân dân nuôi lớn, gắn bó máu thịt với nhân dân bằng mối quan hệ mật thiết.

=> Mối quan hệ này, tình cảm này tượng trưng cho những người con của Cách mệnh, sau đấu tranh được trở về trong vòng tay của nhân dân. Niềm xúc cảm trào dâng bởi trong suốt những năm tháng khó khăn, họ đã cùng nhau chia ngọt sẻ bùi.

+ Những câu thơ tiếp theo là liên tục những hình ảnh so sánh, trình bày sự gắn bó, mật thiết giữa đứa con Cách mệnh và Nhân dân.

+ Hình ảnh “nai về suối cũ”: chú nai hoang được trở về với con suối thân yêu, đã từng cho mình dòng nước mát lành.

+ “cỏ đón …mùa”: diễn tả sự sinh sôi của vạn vật trong mùa xuân, với thú vui trào dâng trong lòng, hình ảnh “đứa trẻ …sữa, chiếc nôi …đưa”: gợi lên hình ảnh của đứa con thơ trong vòng tay mẹ hiền, được chăm sóc, mến thương.
=> Tất cả những hình ảnh đó đều gợi lên một sự gắn bó, hòa hợp tuyệt đối giữa nhân vật trữ tình và nhân dân. Sự gắn bó đó thân thiết như con cái với cha mẹ, ko thể chia cắt, tách biệt.

3. Kết bài

– Khẳng định lại vấn đề.

Cảm nhận khổ thơ thứ 5 bài thơ Tiếng hát con tàu – Bài mẫu 1


     Sau những năm tháng chiến tranh, quốc gia ta bước vào công cuộc xây dựng, đổi mới quốc gia, một trong những phong trào đó là đi thực tiễn, đi sản xuất tại những vùng cao để cùng quốc gia tiến lên chủ nghĩa xã hội. Trong những năm tháng đó, có rất nhiều tác phẩm ra đời để khích lệ ý thức ko ngại gieo neo của con người lúc tiến lên những vùng xa xôi nhất của Tổ quốc để dựng xây cuộc sống mới. Một trong số đó là tác phẩm Tiếng hát con tàu của thi sĩ Chế Lan Viên. Bài thơ là bài ca vui tươi, phấn khởi, khích lệ ý thức con người, đồng thời cũng trình bày tấm lòng thủy chung son sắt của những con người cách mệnh lúc trở lại với nhân dân. Và  điều đó đã được trình bày rất rõ ở khổ thơ thứ năm trong bài thơ Tiếng hát con tàu:

“Con gặp lại nhân dân như nai về suối cũ

Cỏ đón giêng hai, chim én gặp mùa

Như đứa trẻ thơ đói lòng gặp sữa

Chiếc nôi ngừng bỗng gặp cánh tay đưa”

     Nếu như cả bài thơ hàm chứa những lời động viên ý thức to lớn, khích lệ những con người lên đường đi xây dựng Tổ quốc no đủ thì khổ thơ thứ năm lại chứa đựng một niềm hạnh phúc dạt dào, thâm thúy lúc thi sĩ – người con Cách mệnh được gặp lại nhân dân của mình. Chế Lan Viên đã đặt ở đây một tiền giả thiết “gặp lại”. Điều đó có tức là ông và nhân dân đã từng có một mối quan hệ mật thiết và giờ đây, nhân vật trữ tình được trở lại, được “gặp lại” nhân dân, gặp lại những người thân của mình. Ở câu thơ này, đọc lên, người ta thấy được một sự thân thiện, thân thiết tới lạ lùng, phải chăng họ – nhân vật trữ tình và nhân dân đã từng chung sống gắn bó vô cùng mới có thể có được cảm giác như thế? Chế Lan Viên còn xưng “con” với nhân dân bởi ông tự nhận mình là đứa con xa lâu ngày được gặp lại “mẹ’ nhân dân, gắn bó máu thịt với nhân dân bằng tình cảm thâm thúy. Như Tố Hữu cũng đã từng viết trong bài Việt Bắc:

“Ta đi ta nhớ những ngày

Mình đây ta đó đắng cay ngọt bùi

Thương nhau chia củ sắn lùi

Bát cơm sẻ nửa, chăn sui đắp cùng”

     Ở đây, Chế Lan Viên đang viết về những con người đi xây dựng chủ nghĩa xã hội trên núi rừng Tây Bắc – một trong những nơi khởi đầu cho những phong trào Cách mệnh, nơi nhân dân đã hết lòng bao bọc, nuôi sống quân nhân và chiến sĩ cho kháng chiến. Tình cảm đó được tạo nên, được bồi đắp suốt khoảng thời gian lao khăn nhất, có nhẽ vì thế, lúc gặp lại nhau, những đứa con ngày xưa ko khỏi xúc động nghẹn ngào. Bởi suốt trong những năm tháng trường kì kháng chiến gieo neo, họ đã cùng nhau chia ngọt sẻ bùi, vậy nên, “gặp lại” sao lại ko thể vui tươi được cơ chứ ?

     Tình cảm thâm thúy là thế, có sự so sánh nào là đủ, vậy nên một loạt những câu thơ tiếp theo, Chế Lan Viên dã mượn những hình ảnh so sánh thật thân thiện để trình bày sự gắn bó mật thiết của đứa con Cách mệnh với nhân dân.

     Ông nói gặp lại nhân dân “như nai về suối cũ “. Đây là một hình ảnh thơ hết sức rực rỡ, lúc chú nai hoang được trở về với suối nguồn, nơi đã từng nuôi dưỡng nguồn sống của chú, nơi cho chú dòng nước mát lành. Ông cũng so sánh việc gặp mặt đó như “cỏ đón giêng hai, chim én gặp mùa”. Hai hình ảnh cỏ và chim én là hai biểu tượng của mùa xuân, gợi lên trong lòng ta sự tươi mát, sự đâm chồi nảy lộc của cây lá. Còn những những cánh én kia trở về từ phương Nam sau một mùa đông lạnh lẽo, để giờ đây cất tiếng hót vui tươi chào đón mùa xuân. Hai hình ảnh này đều gợi lên một thú vui phơi phới trào dâng trong lòng nhân vật trữ tình, dùng nó để gợi tả lên ko khí ấm áp, vui tươi của người con Cách mệnh lúc được gặp lại nhân dân nhưng mà mình yêu quý.

     Với mỗi chúng ta, mẹ là người mến thương, chăm lo cho ta nhất, dòng sữa ngọt mát lành của mẹ đã nuôi lớn ta từng ngày. Và Chế Lan Viên đã dùng hình ảnh đó để khẳng định mối quan hệ, tình mến thương giữa nhân vật trữ tình và nhân dân :

“Như đứa trẻ thơ đói lòng gặp sữa

Chiếc nôi ngừng bỗng gặp cánh tay đưa”

     Hình ảnh người mẹ hiền ở đây được ví như nhân dân, bởi trong những năm tháng còn gieo neo, nhân dân là người đã bao bọc, đã chở che cho những đứa con Cách mệnh. Nhân dân chính là người mẹ thứ hai đã sinh ra họ, chăm lo và bảo vệ cho họ.

     Tất cả những hình ảnh được thi sĩ sử dụng ở trên đều là những cặp hình ảnh đi liền với nhau “nai- suối, cỏ – giêng hai, chim én – mùa xuân, đứa trẻ – dòng sữa, chiếc nôi – cánh tay đưa”. Đó là bởi ông muốn dùng nó để khẳng định sự gắn bó, hài hòa tuyệt đối giữa nhân vật trữ tình và nhân dân, giữa người con Cách mệnh với nhân dân của mình. Tình cảm đó tưởng như là máu thịt, như mẹ với con, ko thể chia rời, tách biệt.

     Hơn thế nữa, trong mỗi lời thơ, chúng ta còn cảm thu được cái rưng rưng đầy xúc động của Chế Lan Viên, đó là thứ tình cảm hàm ơn thâm thúy của nhân vật trữ tình gửi gắm tới nhân dân. Hình ảnh nhân dân thật lớn lao, thật cao cả và bao dung như tấm lòng người mẹ.

     Nếu như các thi sĩ khác lúc sử dụng giải pháp so sánh thường chỉ so sánh một với một, ví dụ như :

“Chú nhỏ loắt choắt

Cái xắc xinh xinh

Như con chim chích

Nhảy trên đường vàng”

     Thì ở đây, Chế Lan Viên đã phá cách lúc so sánh sự gặp mặt trở lại với nhân dân với năm hình ảnh khác. Điều này chứng tỏ một sự lạ mắt trong phong cách sáng tác của ông, đồng thời cũng khẳng định sự mừng rỡ, đầy sung sướng của nhân vật trữ tình. Tình cảm đó cực kì mênh mang và thâm thúy !

     Chỉ bằng một khổ thơ thế nhưng thi sĩ đã tạo nên những ấn tượng thâm thúy, tác động trực tiếp lên tình cảm của người đọc. Nó ghi lại một dấu ấn khó phai về phong cách thơ với những hình tượng lạ mắt của thi sĩ Chế Lan Viên

     Một khổ thơ ngắn nhưng lại chứa chan biết bao tình cảm sâu nặng của nhân vật trữ tình đối với nhân dân. Đồng thời nó khẳng định phong cách thơ thông minh của Chế Lan Viên. Cùng với các khổ thơ khác trong bài thơ Tiếng hát con tàu đã tạo dựng lên một bức tranh con người Việt Nam trong thời kì xây dựng quốc gia với bao tình cảm gắn bó, nồng đượm, mến thương giữa con người với con người, tình quân dân thắm thiết.

Cảm nhận khổ thơ thứ 5 bài thơ Tiếng hát con tàu – Bài mẫu 2

     Tiếng hát con tàu là một trong nhiều bài thơ hay của thi sĩ Chế Lan Viên. Ra đời vào những năm quốc gia đang hồ hởi xây dựng xã hội chủ nghĩa, tiếng hát con tàu là tiếng thơ, là nhạc điệu khích lệ những con người Việt Nam ko quản ngại khó khăn gieo neo lên đường tới với những miền đất xa xôi của tổ quốc để xây dựng một cuộc sống mới no đủ, hạnh phúc. Bài thơ cũng trình bày tấm lòng ân tình thủy chung của những người con cách mệnh lúc về với nhân dân. Tình cảm thiêng liêng đó được trình bày thành công trong khổ thơ:

Con gặp lai nhân dân như nai về suối cũ

Cỏ đón giêng hai, chim én gặp mùa

Như đứa trẻ thơ đói lòng gặp sữa

Chiếc nôi ngừng bỗng gặp cánh tay đưa.

     Khổ thơ hàm chứa một tiền giả thiết. Lúc thi sĩ viết “Con gặp lai nhân dân…” tức là giữa nhân vật chữ tình và nhân dân vốn đã có một mối quan hệ nhất mực. Phải là những người đã gặp nhau đã sống cùng nhau thì mới có thể diễn tả tương tự.

     Đại từ xưng hô “Con” với nhân dân đã xác định được tính chất, mức độ của mối quan hệ đó. Vậy là với nhân dân, nhân vật trữ tình có một quan hệ mật thiết, máu thịt. Họ đã từng có những tháng ngày gắn bó mến thương, đã từng chia ngọt sẻ bùi. Khổ thơ của Chế Lan Viên gợi nhắc những câu thơ ân tình thủy chung của thi sĩ Tố Hữu trong bài Việt Bắc lúc thi sĩ và những người kháng chiến chia tay với những người dân chiến khu Việt Bắc mến thương:

Ta đi ta nhớ những ngày

Mình đây ta đó đắng cay ngọt bùi…

Thương nhau chia củ sắn lùi

Bát cơm sẻ nửa chăn sui đắp cùng.

     Bằng việc sử dụng đại từ xưng hô này, thi sĩ đã trình bày một tình cảm vui tươi, phấn khởi lúc được gặp lại nhân dân. Nó gợi dậy trong tình cảm của người đọc những hình ảnh, những, ấn tượng của một con người đi xa lâu ngày được gặp lai những người đã sinh ra mình, đã từng nuôi nấng, chăm sóc mình trên mảnh đất quê hương, trong mái nhà thân thuộc. Bởi vậy, thi sĩ Chế Lan Viên đã đánh thức dậy trong tiềm thức, trong tình cảm của người đọc biết bao tình cảm ấm áp, thân thiện.

     Ở những câu thơ sau, để trình bày tình cảm mến thương, gắn bó với nhân dân, thi sĩ đã sử dụng một loạt hình ảnh so sánh thật lạ mắt, nhưng cũng thật bình dị và thân thuộc. Việc nhân vật trữ tình gặp lại nhân dân được ví với:

Cỏ đón giêng hai

Chim én gặp mùa

Trẻ thơ đói lòng gặp sữa.

Nôi ngừng gặp cánh tay đưa

     Giêng hai với tiết trời ấm áp của mùa xuân mang lại sức sống, sự đâm chồi nảy lộc cho cây cối; chim én vượt qua cả mùa đông lạnh buốt đã tới ngày được gặp lại mùa xuân để chao liệng, tung cánh giữa bầu trời tự do; và hình ảnh của trẻ thơ đói lòng gặp sữa, chiếc nôi ngừng gặp cánh tay đưa, tất cả đã góp phần tụ hội một ý nghĩa, đó là sự gắn bó ko thể chia tách, sự hòa hợp tuyệt đối giữa nhân vật trữ tình và nhân dân.

     Những hình ảnh so sánh đó còn biểu lộ một sắc thái tình cảm khác, đó là lòng hàm ơn, sự trân trọng của nhân vật trữ tình đối với nhân dân. Qua cách biểu lộ của Chế Lan Viên, hình ảnh nhân dân thật lớn lao, cao cả.

     Việc các thi sĩ sử dụng văn pháp so sánh để biểu lộ xúc cảm là một việc thân thuộc. Song trong cái thân thuộc đó, cách ví von, so sánh của Chế Lan Viên ở đây vẫn hàm chứa một sự lạ mắt. Thông thường các thi sĩ so sánh theo mẫu hình đôi chiếu 1-1. Tức là một cái được 80 sánh thì tương ứng với một Gái dùng để so sánh, theo kiểu;

… Con mắt em sắc như là dao cau

Mồm cười như thể hoa ngâu

Cái khăn đội đầu như thể hoa sen

                 (Ca dao)

     Song ở đây, cái được so sánh chỉ có một nhưng mà cái dùng để so sánh thì tới bốn. Thi sĩ đã mượn tới bốn hình ảnh để trình bày tình cảm của mình lúc gặp lại nhân dân. Vậy nhưng mà dường như người đọc vẫn có cảm giác thi sĩ chưa thực thỏa mãn với sự biểu lộ đó. Nhân vật trữ tình như muốn nói nhiều hơn nữa về sự gắn bó của mình đối với nhân dân. Bởi vậy, có thể nổi sự đặc thù trong việc sử dụng văn pháp so sánh ở đây cho thấy một tình cảm thương yêu mênh mang, sâu lắng.

     Với việc sử dụng văn pháp so sánh đầy tính thông minh tương tự một mặt dã tạo nên tính hình tượng, tính biểu cảm mạnh mẽ, mặt khác tạo nên tính trí tuệ cho khổ thơ. Xúc cảm nhưng mà khổ thơ biểu lộ nhờ vậy nhưng mà tác động mạnh tới nhận thức lí trí và tình cảm của người đọc.

     Khổ thơ ngắn song nó trình bày nhiều nét lạ mắt trong phong cách thơ của Chế Lan Viên. Cùng với những khổ thơ khác, khổ thơ này đã góp phần trình bày, nâng niu và vun vén những tình cảm đẹp. Chế Lan Viên đã nói giùm tiếng lòng của bao người Việt Nam sống trong thời kì đó và truyền tới thế hệ sau một bức thông điệp về sự gắn bó, tình mến thương và lòng nhân ái.

Cảm nhận khổ thơ thứ 5 bài thơ Tiếng hát con tàu – Bài mẫu 3

     Mỗi chúng ta người nào cũng từng một lần được nếm trái những phút giây đắng cay, buồn tủi cũng như những phút giây hạnh phúc. Có những lúc niềm hạnh phúc lên tới tột đỉnh, tưởng chúng ta có thể tan biến đi trong thú vui vô tận đó. Chế Lan Viên – một thi sĩ của dân tộc – cũng đã một lần có những phút giây thiêng liêng, quý giá như thế. Đó là lúc ông trở về với nhân dân, tìm được lẽ sống cho cuộc đời mình, ông đã ghi lại sự kiện đó bằng những vần thơ thật xúc động:

Con gặp lại nhân dân như nai về suối cũ

Cỏ đón giềng hai, chim én gặp mùa

Như đứa trẻ thơ đói lòng gặp sữa

Chiếc nôi ngừng bỗng gặp cánh tay đưa

                                    (Tiếng hát con tàu)

     Một tiếng “con” thật nhỏ nhoi trước một tập thể vô cùng to lớn, đó là “nhân dân”. Chế Lan Viên xưng “con” vì ông cảm thấy mình thật bé nhỏ trước đồng bào. Cách xưng hô đó cũng chứa đựng bao nhiêu niềm yêu quý thân yêu của tác giả. Đứng trước nhân dân, tác giả thấy mình bé nhỏ nhưng ko lẻ loi vì nhân dân vẫn luôn dang rộng vòng tay đón ông như đón một người contrở về với đại gia đình thân yêu của mình. Thật khó để diễn tả được thú vui sướng của Chế Lan Viên lúc đó. Ông thấy mình như con nai về với suối cũ, như cỏ đón tháng giêng tháng hai, như đứa trẻ đang đói lòng bỗng gặp bầu sữa mẹ, như chiếc nôi ngừng bỗng gặp cánh tay đưa. Một loạt các hình ảnh so sánh đều tập trung vào hai nhân vật: tác giả là con nai, là cỏ, là chim én, là đứa trẻ đói lòng, là chiếc nôi ngừng và nhân dân là suối cũ, là tháng giêng hai, là bầu sữa mẹ, là cánh tay đưa nôi. Ta đọc được trong những hình ảnh đó một thú vui vô bờ. Còn gì sung sướng hơn lúc con nai được về bên con suối nhưng mà nó đã từng uống nước ở đó bao nhiêu năm dài. Nó có thể sẽ ngờ ngạc trước con suối đã quen nhưng mà thành lạ, nó có thể có một thoáng bâng khuâng nghĩ về quá khứ, nhưng phút giây đó sẽ qua mau để nhường lại cho niềm hạnh phúc. Con nai đó lại trở về với nhịp sống thân thuộc của mình, bên con suối thân yêu. Và cũng còn gì sung sướng hơn lúc cỏ gặp tháng giêng tháng hai, nó như được tiếp thêm sức sống trong những làn mưa bụi ngọt ngào, ướt lạnh để mơn mởn đâm chồi. Con chim én bay đi suốt mùa đông tránh rét, nó vui sướng lúc lại được gặp mùa xuân, được chao liệng trên bầu trời ấm áp giờ đây như chỉ dành riêng cho nó. Ta cũng tưởng tượng ra được cảnh một đứa trẻ đói lòng vồn vập nhận lấy dòng sữa ngọt ngào của người mẹ; một chiếc nôi ngừng đưa bỗng gặp một cánh tay dịu dàng đưa đẩy biết bao bỡ ngỡ nhưng mà cũng biết bao thân yêu. Chế Lan Viên cũng vậy, ông cũng thấy thật mới mẻ, ngỡ ngàng trong những điều tưởng chừng đã thân thuộc. Ta hiểu rằng sự trở về của Chế Lan Viên là sự trở về của ý thức, ông đã tìm được cho mình một chân lí, đó là đi theo tiếng nói chung của đồng bào, của dân tộc.

     Đọc đoạn thơ, ta như thấy tác giả nghẹn ngào, rưng rưng lệ. Nhưng đó là sự xúc động vì thú vui tìm được lẽ sống thực sự của cuộc đời mình. Ko còn đâu nữa bóng vía của một thi sĩ lãng mạn than khóc trước tháp Chàm đổ nát, trước những bức tượng vũ nữ apsara hoen ố rêu phong. Mùa xuân tới với Chế Lan Viên giờ đây ko phải là mùa xuân của khổ đau, sầu não nữa nhưng mà là mùa xuân tươi vui, đầy sức sống. Giờ đây người thi sĩ đó đã tới với ánh sáng của cách mệnh, cùng vững bước trên tuyến đường dân tộc đang đi. Đó là sự trở về kịp thời nhất. Ta có cảm giác nếu như ko có phút giây đó Chế Lan Viên sẽ day dứt, tiếc nuối suốt cuộc đời còn lại của mình.

     Đoạn thơ có âm điệu tươi vui, trẻ trung nhưng vẫn có một thoáng hối hận cửa người con lầm lỡ trở về với người mẹ Nhân dân đầy nhân ái, bao dung. Tâm trạng đó của thi sĩ Chế Lan Viên cũng là tâm trạng chung của các thi sĩ lãng mạn bấy giờ lúc họ tìm tới với chân lí cách mệnh. Đó là những phút giây trọng đại, ghi lại bước thay đổi lớn trong cuộc đời các thi sĩ và cũng là những phút giây lịch sử lúc dân tộc dang rộng vòng tay đón nhận sự trở về của những đứa con đã từng đi lầm đường. Hiểu được điều đó, ta càng thông cảm và trân trọng hơn những vần thơ như thế.

Thông qua dàn ý và một số bài văn mẫu Cảm nhận khổ thơ thứ 5 bài thơ Tiếng hát con tàu tiêu biểu được giainhat.vn tuyển chọn từ những bài viết xuất sắc của các bạn học trò. Mong rằng các em sẽ có khoảng thời kì vui vẻ và hữu ích lúc học môn Văn!

Đăng bởi: giainhat.vn

Phân mục: Lớp 12, Ngữ Văn 12

Hình Ảnh về: Cảm nhận khổ thơ thứ 5 bài thơ Tiếng hát con tàu

(hay nhất)

Video về: Cảm nhận khổ thơ thứ 5 bài thơ Tiếng hát con tàu

(hay nhất)

Wiki về Cảm nhận khổ thơ thứ 5 bài thơ Tiếng hát con tàu

(hay nhất)

Cảm nhận khổ thơ thứ 5 bài thơ Tiếng hát con tàu

(hay nhất) -

Tham khảo Dàn ý cảm nhận khổ thơ thứ 5 bài thơ Tiếng hát con tàu, tổng hợp đầy đủ dàn ý chung và những bài văn cảm nhận ngắn gọn, cụ thể, hay nhất. Qua các bài văn mẫu sẽ giúp các bạn hiểu rõ hơn về tác phẩm, cùng tham khảo nhé!

Dàn ý cảm nhận khổ thơ thứ 5 bài thơ Tiếng hát con tàu

1. Mở bài

– Giới thiệu về tác phẩm và tác giả Chế Lan Viên

– Giới thiệu về khổ thơ thứ năm trong tác phẩm Tác hát con tàu.

2. Thân bài


– Khổ 5 là niềm hạnh phúc lúc nhân vật trữ tình được trở lại với nhân dân.

– Phân tích:

+ Chế Lan Viên đã đặt ở đầu khổ thơ này một tiền giả thiết, ông dùng hai từ “gặp lại”: xác định mối quan hệ của nhân vật trữ tình với nhân dân, trình bày những tình cảm thân thiện, mến thương.

+ Thi sĩ xưng là “con” với nhân dân: Bởi ông tự nhận mình là đứa con được “mẹ” nhân dân nuôi lớn, gắn bó máu thịt với nhân dân bằng mối quan hệ mật thiết.

=> Mối quan hệ này, tình cảm này tượng trưng cho những người con của Cách mệnh, sau đấu tranh được trở về trong vòng tay của nhân dân. Niềm xúc cảm trào dâng bởi trong suốt những năm tháng khó khăn, họ đã cùng nhau chia ngọt sẻ bùi.

+ Những câu thơ tiếp theo là liên tục những hình ảnh so sánh, trình bày sự gắn bó, mật thiết giữa đứa con Cách mệnh và Nhân dân.

+ Hình ảnh “nai về suối cũ”: chú nai hoang được trở về với con suối thân yêu, đã từng cho mình dòng nước mát lành.

+ “cỏ đón …mùa”: diễn tả sự sinh sôi của vạn vật trong mùa xuân, với thú vui trào dâng trong lòng, hình ảnh “đứa trẻ …sữa, chiếc nôi …đưa”: gợi lên hình ảnh của đứa con thơ trong vòng tay mẹ hiền, được chăm sóc, mến thương.
=> Tất cả những hình ảnh đó đều gợi lên một sự gắn bó, hòa hợp tuyệt đối giữa nhân vật trữ tình và nhân dân. Sự gắn bó đó thân thiết như con cái với cha mẹ, ko thể chia cắt, tách biệt.

3. Kết bài

– Khẳng định lại vấn đề.

Cảm nhận khổ thơ thứ 5 bài thơ Tiếng hát con tàu – Bài mẫu 1


     Sau những năm tháng chiến tranh, quốc gia ta bước vào công cuộc xây dựng, đổi mới quốc gia, một trong những phong trào đó là đi thực tiễn, đi sản xuất tại những vùng cao để cùng quốc gia tiến lên chủ nghĩa xã hội. Trong những năm tháng đó, có rất nhiều tác phẩm ra đời để khích lệ ý thức ko ngại gieo neo của con người lúc tiến lên những vùng xa xôi nhất của Tổ quốc để dựng xây cuộc sống mới. Một trong số đó là tác phẩm Tiếng hát con tàu của thi sĩ Chế Lan Viên. Bài thơ là bài ca vui tươi, phấn khởi, khích lệ ý thức con người, đồng thời cũng trình bày tấm lòng thủy chung son sắt của những con người cách mệnh lúc trở lại với nhân dân. Và  điều đó đã được trình bày rất rõ ở khổ thơ thứ năm trong bài thơ Tiếng hát con tàu:

“Con gặp lại nhân dân như nai về suối cũ

Cỏ đón giêng hai, chim én gặp mùa

Như đứa trẻ thơ đói lòng gặp sữa

Chiếc nôi ngừng bỗng gặp cánh tay đưa”

     Nếu như cả bài thơ hàm chứa những lời động viên ý thức to lớn, khích lệ những con người lên đường đi xây dựng Tổ quốc no đủ thì khổ thơ thứ năm lại chứa đựng một niềm hạnh phúc dạt dào, thâm thúy lúc thi sĩ – người con Cách mệnh được gặp lại nhân dân của mình. Chế Lan Viên đã đặt ở đây một tiền giả thiết “gặp lại”. Điều đó có tức là ông và nhân dân đã từng có một mối quan hệ mật thiết và giờ đây, nhân vật trữ tình được trở lại, được “gặp lại” nhân dân, gặp lại những người thân của mình. Ở câu thơ này, đọc lên, người ta thấy được một sự thân thiện, thân thiết tới lạ lùng, phải chăng họ – nhân vật trữ tình và nhân dân đã từng chung sống gắn bó vô cùng mới có thể có được cảm giác như thế? Chế Lan Viên còn xưng “con” với nhân dân bởi ông tự nhận mình là đứa con xa lâu ngày được gặp lại “mẹ’ nhân dân, gắn bó máu thịt với nhân dân bằng tình cảm thâm thúy. Như Tố Hữu cũng đã từng viết trong bài Việt Bắc:

“Ta đi ta nhớ những ngày

Mình đây ta đó đắng cay ngọt bùi

Thương nhau chia củ sắn lùi

Bát cơm sẻ nửa, chăn sui đắp cùng”

     Ở đây, Chế Lan Viên đang viết về những con người đi xây dựng chủ nghĩa xã hội trên núi rừng Tây Bắc – một trong những nơi khởi đầu cho những phong trào Cách mệnh, nơi nhân dân đã hết lòng bao bọc, nuôi sống quân nhân và chiến sĩ cho kháng chiến. Tình cảm đó được tạo nên, được bồi đắp suốt khoảng thời gian lao khăn nhất, có nhẽ vì thế, lúc gặp lại nhau, những đứa con ngày xưa ko khỏi xúc động nghẹn ngào. Bởi suốt trong những năm tháng trường kì kháng chiến gieo neo, họ đã cùng nhau chia ngọt sẻ bùi, vậy nên, “gặp lại” sao lại ko thể vui tươi được cơ chứ ?

     Tình cảm thâm thúy là thế, có sự so sánh nào là đủ, vậy nên một loạt những câu thơ tiếp theo, Chế Lan Viên dã mượn những hình ảnh so sánh thật thân thiện để trình bày sự gắn bó mật thiết của đứa con Cách mệnh với nhân dân.

     Ông nói gặp lại nhân dân “như nai về suối cũ “. Đây là một hình ảnh thơ hết sức rực rỡ, lúc chú nai hoang được trở về với suối nguồn, nơi đã từng nuôi dưỡng nguồn sống của chú, nơi cho chú dòng nước mát lành. Ông cũng so sánh việc gặp mặt đó như “cỏ đón giêng hai, chim én gặp mùa”. Hai hình ảnh cỏ và chim én là hai biểu tượng của mùa xuân, gợi lên trong lòng ta sự tươi mát, sự đâm chồi nảy lộc của cây lá. Còn những những cánh én kia trở về từ phương Nam sau một mùa đông lạnh lẽo, để giờ đây cất tiếng hót vui tươi chào đón mùa xuân. Hai hình ảnh này đều gợi lên một thú vui phơi phới trào dâng trong lòng nhân vật trữ tình, dùng nó để gợi tả lên ko khí ấm áp, vui tươi của người con Cách mệnh lúc được gặp lại nhân dân nhưng mà mình yêu quý.

     Với mỗi chúng ta, mẹ là người mến thương, chăm lo cho ta nhất, dòng sữa ngọt mát lành của mẹ đã nuôi lớn ta từng ngày. Và Chế Lan Viên đã dùng hình ảnh đó để khẳng định mối quan hệ, tình mến thương giữa nhân vật trữ tình và nhân dân :

“Như đứa trẻ thơ đói lòng gặp sữa

Chiếc nôi ngừng bỗng gặp cánh tay đưa”

     Hình ảnh người mẹ hiền ở đây được ví như nhân dân, bởi trong những năm tháng còn gieo neo, nhân dân là người đã bao bọc, đã chở che cho những đứa con Cách mệnh. Nhân dân chính là người mẹ thứ hai đã sinh ra họ, chăm lo và bảo vệ cho họ.

     Tất cả những hình ảnh được thi sĩ sử dụng ở trên đều là những cặp hình ảnh đi liền với nhau “nai- suối, cỏ – giêng hai, chim én – mùa xuân, đứa trẻ – dòng sữa, chiếc nôi – cánh tay đưa”. Đó là bởi ông muốn dùng nó để khẳng định sự gắn bó, hài hòa tuyệt đối giữa nhân vật trữ tình và nhân dân, giữa người con Cách mệnh với nhân dân của mình. Tình cảm đó tưởng như là máu thịt, như mẹ với con, ko thể chia rời, tách biệt.

     Hơn thế nữa, trong mỗi lời thơ, chúng ta còn cảm thu được cái rưng rưng đầy xúc động của Chế Lan Viên, đó là thứ tình cảm hàm ơn thâm thúy của nhân vật trữ tình gửi gắm tới nhân dân. Hình ảnh nhân dân thật lớn lao, thật cao cả và bao dung như tấm lòng người mẹ.

     Nếu như các thi sĩ khác lúc sử dụng giải pháp so sánh thường chỉ so sánh một với một, ví dụ như :

“Chú nhỏ loắt choắt

Cái xắc xinh xinh

Như con chim chích

Nhảy trên đường vàng”

     Thì ở đây, Chế Lan Viên đã phá cách lúc so sánh sự gặp mặt trở lại với nhân dân với năm hình ảnh khác. Điều này chứng tỏ một sự lạ mắt trong phong cách sáng tác của ông, đồng thời cũng khẳng định sự mừng rỡ, đầy sung sướng của nhân vật trữ tình. Tình cảm đó cực kì mênh mang và thâm thúy !

     Chỉ bằng một khổ thơ thế nhưng thi sĩ đã tạo nên những ấn tượng thâm thúy, tác động trực tiếp lên tình cảm của người đọc. Nó ghi lại một dấu ấn khó phai về phong cách thơ với những hình tượng lạ mắt của thi sĩ Chế Lan Viên

     Một khổ thơ ngắn nhưng lại chứa chan biết bao tình cảm sâu nặng của nhân vật trữ tình đối với nhân dân. Đồng thời nó khẳng định phong cách thơ thông minh của Chế Lan Viên. Cùng với các khổ thơ khác trong bài thơ Tiếng hát con tàu đã tạo dựng lên một bức tranh con người Việt Nam trong thời kì xây dựng quốc gia với bao tình cảm gắn bó, nồng đượm, mến thương giữa con người với con người, tình quân dân thắm thiết.

Cảm nhận khổ thơ thứ 5 bài thơ Tiếng hát con tàu – Bài mẫu 2

     Tiếng hát con tàu là một trong nhiều bài thơ hay của thi sĩ Chế Lan Viên. Ra đời vào những năm quốc gia đang hồ hởi xây dựng xã hội chủ nghĩa, tiếng hát con tàu là tiếng thơ, là nhạc điệu khích lệ những con người Việt Nam ko quản ngại khó khăn gieo neo lên đường tới với những miền đất xa xôi của tổ quốc để xây dựng một cuộc sống mới no đủ, hạnh phúc. Bài thơ cũng trình bày tấm lòng ân tình thủy chung của những người con cách mệnh lúc về với nhân dân. Tình cảm thiêng liêng đó được trình bày thành công trong khổ thơ:

Con gặp lai nhân dân như nai về suối cũ

Cỏ đón giêng hai, chim én gặp mùa

Như đứa trẻ thơ đói lòng gặp sữa

Chiếc nôi ngừng bỗng gặp cánh tay đưa.

     Khổ thơ hàm chứa một tiền giả thiết. Lúc thi sĩ viết “Con gặp lai nhân dân…” tức là giữa nhân vật chữ tình và nhân dân vốn đã có một mối quan hệ nhất mực. Phải là những người đã gặp nhau đã sống cùng nhau thì mới có thể diễn tả tương tự.

     Đại từ xưng hô “Con” với nhân dân đã xác định được tính chất, mức độ của mối quan hệ đó. Vậy là với nhân dân, nhân vật trữ tình có một quan hệ mật thiết, máu thịt. Họ đã từng có những tháng ngày gắn bó mến thương, đã từng chia ngọt sẻ bùi. Khổ thơ của Chế Lan Viên gợi nhắc những câu thơ ân tình thủy chung của thi sĩ Tố Hữu trong bài Việt Bắc lúc thi sĩ và những người kháng chiến chia tay với những người dân chiến khu Việt Bắc mến thương:

Ta đi ta nhớ những ngày

Mình đây ta đó đắng cay ngọt bùi…

Thương nhau chia củ sắn lùi

Bát cơm sẻ nửa chăn sui đắp cùng.

     Bằng việc sử dụng đại từ xưng hô này, thi sĩ đã trình bày một tình cảm vui tươi, phấn khởi lúc được gặp lại nhân dân. Nó gợi dậy trong tình cảm của người đọc những hình ảnh, những, ấn tượng của một con người đi xa lâu ngày được gặp lai những người đã sinh ra mình, đã từng nuôi nấng, chăm sóc mình trên mảnh đất quê hương, trong mái nhà thân thuộc. Bởi vậy, thi sĩ Chế Lan Viên đã đánh thức dậy trong tiềm thức, trong tình cảm của người đọc biết bao tình cảm ấm áp, thân thiện.

     Ở những câu thơ sau, để trình bày tình cảm mến thương, gắn bó với nhân dân, thi sĩ đã sử dụng một loạt hình ảnh so sánh thật lạ mắt, nhưng cũng thật bình dị và thân thuộc. Việc nhân vật trữ tình gặp lại nhân dân được ví với:

Cỏ đón giêng hai

Chim én gặp mùa

Trẻ thơ đói lòng gặp sữa.

Nôi ngừng gặp cánh tay đưa

     Giêng hai với tiết trời ấm áp của mùa xuân mang lại sức sống, sự đâm chồi nảy lộc cho cây cối; chim én vượt qua cả mùa đông lạnh buốt đã tới ngày được gặp lại mùa xuân để chao liệng, tung cánh giữa bầu trời tự do; và hình ảnh của trẻ thơ đói lòng gặp sữa, chiếc nôi ngừng gặp cánh tay đưa, tất cả đã góp phần tụ hội một ý nghĩa, đó là sự gắn bó ko thể chia tách, sự hòa hợp tuyệt đối giữa nhân vật trữ tình và nhân dân.

     Những hình ảnh so sánh đó còn biểu lộ một sắc thái tình cảm khác, đó là lòng hàm ơn, sự trân trọng của nhân vật trữ tình đối với nhân dân. Qua cách biểu lộ của Chế Lan Viên, hình ảnh nhân dân thật lớn lao, cao cả.

     Việc các thi sĩ sử dụng văn pháp so sánh để biểu lộ xúc cảm là một việc thân thuộc. Song trong cái thân thuộc đó, cách ví von, so sánh của Chế Lan Viên ở đây vẫn hàm chứa một sự lạ mắt. Thông thường các thi sĩ so sánh theo mẫu hình đôi chiếu 1-1. Tức là một cái được 80 sánh thì tương ứng với một Gái dùng để so sánh, theo kiểu;

… Con mắt em sắc như là dao cau

Mồm cười như thể hoa ngâu

Cái khăn đội đầu như thể hoa sen

                 (Ca dao)

     Song ở đây, cái được so sánh chỉ có một nhưng mà cái dùng để so sánh thì tới bốn. Thi sĩ đã mượn tới bốn hình ảnh để trình bày tình cảm của mình lúc gặp lại nhân dân. Vậy nhưng mà dường như người đọc vẫn có cảm giác thi sĩ chưa thực thỏa mãn với sự biểu lộ đó. Nhân vật trữ tình như muốn nói nhiều hơn nữa về sự gắn bó của mình đối với nhân dân. Bởi vậy, có thể nổi sự đặc thù trong việc sử dụng văn pháp so sánh ở đây cho thấy một tình cảm thương yêu mênh mang, sâu lắng.

     Với việc sử dụng văn pháp so sánh đầy tính thông minh tương tự một mặt dã tạo nên tính hình tượng, tính biểu cảm mạnh mẽ, mặt khác tạo nên tính trí tuệ cho khổ thơ. Xúc cảm nhưng mà khổ thơ biểu lộ nhờ vậy nhưng mà tác động mạnh tới nhận thức lí trí và tình cảm của người đọc.

     Khổ thơ ngắn song nó trình bày nhiều nét lạ mắt trong phong cách thơ của Chế Lan Viên. Cùng với những khổ thơ khác, khổ thơ này đã góp phần trình bày, nâng niu và vun vén những tình cảm đẹp. Chế Lan Viên đã nói giùm tiếng lòng của bao người Việt Nam sống trong thời kì đó và truyền tới thế hệ sau một bức thông điệp về sự gắn bó, tình mến thương và lòng nhân ái.

Cảm nhận khổ thơ thứ 5 bài thơ Tiếng hát con tàu – Bài mẫu 3

     Mỗi chúng ta người nào cũng từng một lần được nếm trái những phút giây đắng cay, buồn tủi cũng như những phút giây hạnh phúc. Có những lúc niềm hạnh phúc lên tới tột đỉnh, tưởng chúng ta có thể tan biến đi trong thú vui vô tận đó. Chế Lan Viên – một thi sĩ của dân tộc – cũng đã một lần có những phút giây thiêng liêng, quý giá như thế. Đó là lúc ông trở về với nhân dân, tìm được lẽ sống cho cuộc đời mình, ông đã ghi lại sự kiện đó bằng những vần thơ thật xúc động:

Con gặp lại nhân dân như nai về suối cũ

Cỏ đón giềng hai, chim én gặp mùa

Như đứa trẻ thơ đói lòng gặp sữa

Chiếc nôi ngừng bỗng gặp cánh tay đưa

                                    (Tiếng hát con tàu)

     Một tiếng “con” thật nhỏ nhoi trước một tập thể vô cùng to lớn, đó là “nhân dân”. Chế Lan Viên xưng “con” vì ông cảm thấy mình thật bé nhỏ trước đồng bào. Cách xưng hô đó cũng chứa đựng bao nhiêu niềm yêu quý thân yêu của tác giả. Đứng trước nhân dân, tác giả thấy mình bé nhỏ nhưng ko lẻ loi vì nhân dân vẫn luôn dang rộng vòng tay đón ông như đón một người contrở về với đại gia đình thân yêu của mình. Thật khó để diễn tả được thú vui sướng của Chế Lan Viên lúc đó. Ông thấy mình như con nai về với suối cũ, như cỏ đón tháng giêng tháng hai, như đứa trẻ đang đói lòng bỗng gặp bầu sữa mẹ, như chiếc nôi ngừng bỗng gặp cánh tay đưa. Một loạt các hình ảnh so sánh đều tập trung vào hai nhân vật: tác giả là con nai, là cỏ, là chim én, là đứa trẻ đói lòng, là chiếc nôi ngừng và nhân dân là suối cũ, là tháng giêng hai, là bầu sữa mẹ, là cánh tay đưa nôi. Ta đọc được trong những hình ảnh đó một thú vui vô bờ. Còn gì sung sướng hơn lúc con nai được về bên con suối nhưng mà nó đã từng uống nước ở đó bao nhiêu năm dài. Nó có thể sẽ ngờ ngạc trước con suối đã quen nhưng mà thành lạ, nó có thể có một thoáng bâng khuâng nghĩ về quá khứ, nhưng phút giây đó sẽ qua mau để nhường lại cho niềm hạnh phúc. Con nai đó lại trở về với nhịp sống thân thuộc của mình, bên con suối thân yêu. Và cũng còn gì sung sướng hơn lúc cỏ gặp tháng giêng tháng hai, nó như được tiếp thêm sức sống trong những làn mưa bụi ngọt ngào, ướt lạnh để mơn mởn đâm chồi. Con chim én bay đi suốt mùa đông tránh rét, nó vui sướng lúc lại được gặp mùa xuân, được chao liệng trên bầu trời ấm áp giờ đây như chỉ dành riêng cho nó. Ta cũng tưởng tượng ra được cảnh một đứa trẻ đói lòng vồn vập nhận lấy dòng sữa ngọt ngào của người mẹ; một chiếc nôi ngừng đưa bỗng gặp một cánh tay dịu dàng đưa đẩy biết bao bỡ ngỡ nhưng mà cũng biết bao thân yêu. Chế Lan Viên cũng vậy, ông cũng thấy thật mới mẻ, ngỡ ngàng trong những điều tưởng chừng đã thân thuộc. Ta hiểu rằng sự trở về của Chế Lan Viên là sự trở về của ý thức, ông đã tìm được cho mình một chân lí, đó là đi theo tiếng nói chung của đồng bào, của dân tộc.

     Đọc đoạn thơ, ta như thấy tác giả nghẹn ngào, rưng rưng lệ. Nhưng đó là sự xúc động vì thú vui tìm được lẽ sống thực sự của cuộc đời mình. Ko còn đâu nữa bóng vía của một thi sĩ lãng mạn than khóc trước tháp Chàm đổ nát, trước những bức tượng vũ nữ apsara hoen ố rêu phong. Mùa xuân tới với Chế Lan Viên giờ đây ko phải là mùa xuân của khổ đau, sầu não nữa nhưng mà là mùa xuân tươi vui, đầy sức sống. Giờ đây người thi sĩ đó đã tới với ánh sáng của cách mệnh, cùng vững bước trên tuyến đường dân tộc đang đi. Đó là sự trở về kịp thời nhất. Ta có cảm giác nếu như ko có phút giây đó Chế Lan Viên sẽ day dứt, tiếc nuối suốt cuộc đời còn lại của mình.

     Đoạn thơ có âm điệu tươi vui, trẻ trung nhưng vẫn có một thoáng hối hận cửa người con lầm lỡ trở về với người mẹ Nhân dân đầy nhân ái, bao dung. Tâm trạng đó của thi sĩ Chế Lan Viên cũng là tâm trạng chung của các thi sĩ lãng mạn bấy giờ lúc họ tìm tới với chân lí cách mệnh. Đó là những phút giây trọng đại, ghi lại bước thay đổi lớn trong cuộc đời các thi sĩ và cũng là những phút giây lịch sử lúc dân tộc dang rộng vòng tay đón nhận sự trở về của những đứa con đã từng đi lầm đường. Hiểu được điều đó, ta càng thông cảm và trân trọng hơn những vần thơ như thế.

Thông qua dàn ý và một số bài văn mẫu Cảm nhận khổ thơ thứ 5 bài thơ Tiếng hát con tàu tiêu biểu được giainhat.vn tuyển chọn từ những bài viết xuất sắc của các bạn học trò. Mong rằng các em sẽ có khoảng thời kì vui vẻ và hữu ích lúc học môn Văn!

Đăng bởi: giainhat.vn

Phân mục: Lớp 12, Ngữ Văn 12

[rule_{ruleNumber}]

Source: giainhat.vn
Categories: Giáo dục

Viết một bình luận